სოციოლოგია

აგილი

Agil

ტალკოტ პარსონსის მიერ შემოტანილი თეორიული კონსტრუქცია.

აგრარული საზოგადოება

Agrarian society

ფორმა საზოგადოებისა, განსაკუთრებით - ტრადიციულისა, რომელიც დაფუძნებულია უფრო სასოფლო-სამეურნეო და ხელოსნურ წარმოებაზე, ვიდრე ს

ადათი

Custom

ჩვეულება, ჩვეულებითი სამართალი ისლამის აღმსარებელ ხალხებში. მომდინარეობს გვაროვნული წეს-წყობილებიდან.

აკულტურაცია

Acculturation

ტერმინი გამოიყენება ეთნოგრაფიასა და კულტუროლოგიაში. გაჩნდა XX ს-ის 30-იან წლებში აშშ-ში.

ამბოხი

Rebellion

მერტონის მიხედვით, დევიაციის ერთ-ერთი ფორმა, როდესაც ხდება როგორც საზოგადოებაში (

ანკეტა

Questionnaire

პირველადი ინფორმაციის შეგროვების ინსტრუმენტი, გარკვეული წესებით ფორმულირებული კითხვებისა და პასუხების (გამონათქვამების) ერთობლ

ანკეტირება

Questionnaire Technique

სოციოლოგიური გამოკითხვის მეთოდის ნაირსახეობა, რომლის დროსაც ურთიერთობა სოციოლოგსა და რესპოდენტს შორის გაშუალებულია ანკეტით, პი

ანომია

Anomie

საზოგადოების ისეთი მდგომარეობა, რომელიც ხასიათდება სოციალური ურთიერთობების მარეგულირებელი ნორმების შესუსტებით, ან მათ მიმართ გ

არტეფაქტი

Artifact

ნებისმიერი ხელოვნურად შექმნილი ობიექტი. ზოგიერთი მეცნიერის გაგებით, ა.

აფლუენცია

Affluence

ტერმინს იყენებენ მდიდარი (სიუხვის) საზოგადოების (affluent society) აღსანიშნავად.

ახსნა

Explanation

შემთხვევის ან მოვლენის განხილვა, რომლის დროსაც ცხადი ხდება შემთხვევის ან მოვლენის მიზეზები, ხასიათი და მათი კავშირი სხვა მოვლე

ბატონობა და მორჩილება

Supremacy and Obedience

ძალაუფლების განხორციელება ინსიტუციონალური ფორმებით, რაც გულისხმობს სპეციალური მართვის აპარატის არსებობას და, შესაბამისად, საზო

ბიოგრაფიული მეთოდი

Biographical Method

თვისებრივი სოციოლოგიური გამოკვლევების ერთ-ერთი ყველაზე გავრცელებული ტაქტიკა; პირადი დოკუმენტები (როგორიცაა, მაგ., წერილები, ავ

ბუდიზმი

Buddhism

ერთ-ერთი მსოფლიო რელიგია. მის შემქმნელად ითვლება სიდჰარტა გაუტამა, რომელმაც შემდეგში მიიღო ბუდას სახელი. ბ. წარმოიშვა ძვ. წ.

გაგება

Understanding

ტერმინი სოციოლოგიაში კულტურის ისტორიკოსისა და სოციოლოგიის, „სოცოცხლის ფილოსოფიის“ წარმომადგენლის ვ.

გაზომვის მეთოდი

Measurement Method

ყოველი სოციოლოგიური გამოკვლევისათვის აუცილებელი მეთოდი, რამდენადაც მხოლოდ მისი გამოყენებითაა შესაძლებელი სხვადასხვა სახის მონა

გაზომვის სკალები

Measurement Scales

სოციალური გაზომვის ძირითადი ინსტრუმენტი, ეტალონის სახით წარმოადგენს მნიშვნელობათა ამა თუ იმ ერთობლიობის ფიქსაციის საშუალებას.

გამოკითხვა

Survey

გამოიყენება სოციალური პრაქტიკის მრავალ სფეროსა და სხვადასხვა მეცნიერებაში.

განმანათლებლობა

Enlightenment

საზოგადოებრივ-პოლიტიკური მიმდინარეობა, რომლის წარმომადგენელთა აზრით, დრომოჭმული საზოგადოებრივი წყობილება, ზნეობა, პოლიტიკა და

გემაინშაფტი/გეზელშაფტი

Gemeinschaft/Gesellschaft

აღნიშნული ცნებები შემოიტანა გერმანელმა სოციოლოგმა ფერდინანდ ტიონისმა (1855-1936), რათა ერთმანეთისგან განესხვავებინა ერთობა (გე

გენერალური ერთობლიობა

General Sum

კატეგორია, რომელსაც იყენებენ რაოდენობრივი სოციოლოგიური კვლევის კონტექსტში; აღნიშნავს შესასწავლი სოციალური ობიექტის სრულ (აბსოლ

გეტო

Ghetto

სოციოლოგიაში ეს ცნება გამოიყენება ქალაქების იმ უბნების (რაიონების) აღსანიშნავად, რომლებიც გამოირჩევა ძალზე ღარიბი დასახლებებით

გლობალიზაცია

Globalization

ადამიანთა ერთობებს შორის სოციალურ ურთიერთობებში სახელმწიფო საზღვრების მნიშვნელობის შემცირების პროცესი, რომელიც მსოფლიო მასშტაბ

დევიაცია

Deviation

იმ ქცევის აღნიშნვა, რომელიც ეწინააღმდეგება საზოგადოებაში აღიარებულ ნორმებს.

დელინკვენტობა

Delinquent Behavior

ამ ცნებით აღინიშნება არალეგალური ან ანტისოციალური ქმდებები, რომლებიც მოიცავს უამრავ სხვადასხვა ხასიათის სამართლებრივ და სოციალ

დისტანცია

Distance

მიესადაგება რეალურ, ფიზიკურ მანძილს, რომელიც მოვლენათა (საგანთა) არაერთგვაროვნების ან გათიშულობის აზრობრივი გაზომვის ფუნქციას

დრამატურგიული მიდგომა

Dramaturgical Approach

სოციოლოგიური მოდელი, რომელიც განსაკუთრებულ ყურადღებას ამახვილებს სუბიექტურზე, ინდივიდუალურზე - ადამიანთა სოციალურ ქმედებებზე.

ეგზოგამია

Exogamy

ჩვეულება, რომელიც კრძალავს ერთი და იმავე გვარის ან თემის წარმომადგენლებს შორის ქორწინებასა და ოჯახის შექმნას და დასაშვებად მიი

Pages