თავისუფლების ხარისხი

Degrees of Freedom

სტატისტიკურ შეფასებებში დამოუკიდებელი, ”თავისუფალი” ცვლადების რაოდენობა. მაგალითად, შერჩევის დისპერსიის S2=1ni=1n(Xi-X¯)2 თავისუფლების ხარისხია n-1. საილუსტრაციოდ დავუშვათ, რომ S2 უნდა გამოვთვალოთ n=7 მოცულობის შერჩევის საფუძველზე და ამ შვიდი ქულის საშუალო x¯ ცნობილია (ცხადია, x¯ ცნობილი უნდა იყოს, რათა გამოვთვალოთ S2). მაშინ ამ შვიდი ქულიდან მხოლოდ 6-ია თავისუფალი ცვალებადობისას, მეშვიდე ქულა ვერ შეიცვლება ნებისმიერად. მისი მნიშვნელობა მკაცრადაა განსაზღვრული იმის გამო, რომ საშუალო x¯ უკვე ცნობილია. თავისუფლების ხარისხის რიცხვითი მნიშვნელობა განსაზღვრავს ისეთი მნიშვნელოვანი განაწილებების ფორმას, როგორებიცაა სტიუდენტის t-განაწილება, ხი-კვადრატ განაწილება, ფიშერის F განაწილება.

***

გამოყენებული ლიტერატურა:

Field, A. (2013). Discovering Statistics Using IBM SPSS Statistics. SAGE Publications Ltd.

კისი, ჰ. (2008). სტატისტიკა სოციალურ მეცნიერებებში. სოციალურ მეცნიერებათა ცენტრი.  თბილისის უნივერსიტეტის გამომცემლობა

კატეგორია: 
ავტორები: