კოვარიაციის პრინციპი

Error message

  • Notice: Trying to access array offset on value of type int in element_children() (line 6609 of /var/www/dictionary.css.ge/public_html/includes/common.inc).
  • Notice: Trying to access array offset on value of type int in element_children() (line 6609 of /var/www/dictionary.css.ge/public_html/includes/common.inc).
  • Notice: Trying to access array offset on value of type int in element_children() (line 6609 of /var/www/dictionary.css.ge/public_html/includes/common.inc).
  • Notice: Trying to access array offset on value of type int in element_children() (line 6609 of /var/www/dictionary.css.ge/public_html/includes/common.inc).
  • Notice: Trying to access array offset on value of type int in element_children() (line 6609 of /var/www/dictionary.css.ge/public_html/includes/common.inc).
  • Notice: Trying to access array offset on value of type int in element_children() (line 6609 of /var/www/dictionary.css.ge/public_html/includes/common.inc).
  • Notice: Trying to access array offset on value of type int in element_children() (line 6609 of /var/www/dictionary.css.ge/public_html/includes/common.inc).
  • Notice: Trying to access array offset on value of type int in element_children() (line 6609 of /var/www/dictionary.css.ge/public_html/includes/common.inc).
  • Notice: Trying to access array offset on value of type int in element_children() (line 6609 of /var/www/dictionary.css.ge/public_html/includes/common.inc).
  • Notice: Trying to access array offset on value of type int in element_children() (line 6609 of /var/www/dictionary.css.ge/public_html/includes/common.inc).
  • Notice: Trying to access array offset on value of type int in element_children() (line 6609 of /var/www/dictionary.css.ge/public_html/includes/common.inc).
  • Notice: Trying to access array offset on value of type int in element_children() (line 6609 of /var/www/dictionary.css.ge/public_html/includes/common.inc).
  • Notice: Trying to access array offset on value of type int in element_children() (line 6609 of /var/www/dictionary.css.ge/public_html/includes/common.inc).
  • Notice: Trying to access array offset on value of type int in element_children() (line 6609 of /var/www/dictionary.css.ge/public_html/includes/common.inc).
  • Notice: Trying to access array offset on value of type int in element_children() (line 6609 of /var/www/dictionary.css.ge/public_html/includes/common.inc).
  • Notice: Trying to access array offset on value of type int in element_children() (line 6609 of /var/www/dictionary.css.ge/public_html/includes/common.inc).
  • Warning: "continue" targeting switch is equivalent to "break". Did you mean to use "continue 2"? in include_once() (line 1387 of /var/www/dictionary.css.ge/public_html/includes/bootstrap.inc).
  • Deprecated function: Methods with the same name as their class will not be constructors in a future version of PHP; views_display has a deprecated constructor in include_once() (line 3491 of /var/www/dictionary.css.ge/public_html/includes/bootstrap.inc).
  • Deprecated function: Methods with the same name as their class will not be constructors in a future version of PHP; views_many_to_one_helper has a deprecated constructor in require_once() (line 127 of /var/www/dictionary.css.ge/public_html/sites/all/modules/ctools/ctools.module).
  • Notice: Trying to access array offset on value of type int in element_children() (line 6609 of /var/www/dictionary.css.ge/public_html/includes/common.inc).
  • Notice: Trying to access array offset on value of type int in element_children() (line 6609 of /var/www/dictionary.css.ge/public_html/includes/common.inc).
  • Warning: "continue" targeting switch is equivalent to "break". Did you mean to use "continue 2"? in include_once() (line 1387 of /var/www/dictionary.css.ge/public_html/includes/bootstrap.inc).
  • Deprecated function: implode(): Passing glue string after array is deprecated. Swap the parameters in drupal_get_feeds() (line 394 of /var/www/dictionary.css.ge/public_html/includes/common.inc).
Covariation Principle

თეორია, რომელიც ამტკიცებს, რომ ადამიანები ქცევისა და მისი მიზეზების დაკავშირებას შემდეგი პრინციპით ახდენენ: თუ არსებობს ეს მიზეზი, მაშინ იარსებებს ქცევაც და, პირიქით, თუ არ არსებობს ეს მიზეზი, არ იარსებებს ქცევა.

კოვარიაციის პრინციპის ატრიბუციის თეორიაში შემოტანა ჰაროლდ კელის სახელს უკავშირდება, რომელიც ატრიბუციის პროცესის მოდელებს გვთავაზობს. კელი თვლის, რომ ადამიანები კოვარიაციის პრინციპის გამოყენებით, მრავალი მოვლენიდან ინფორმაციის დაგროვებასთან ერთად, ეწინააღმდეგებიან სოციალური სამყაროსთვის ჩვეულ ბუნდოვანებასა და გაურკვევლობას. ისინი გარკვეულ მიზეზობრივ ფაქტორს უკავშირებენ ქცევას, თუ ეს ფაქტორი ყოველთვის მოცემულია ქცევასთან ერთად, მაგრამ არასოდეს-ამ ქცევის გარეშე.

მაგალითად, წარმოიდგინეთ, ქუჩაში მიდიხართ და ხედავთ მეგობარს, რომელიც ყვირილით მიგითითებთ იქვე გაჭენებულ ცხენზე. რის საფუძველზე დაასკვნიდით, რომ ის გაგიჟდა (დისპოზიციური ატრიბუცია) ან რეალურ საფრთხეზე მიგანიშნებთ (სიტუაციური ატრიბუცია)?

კელის მიაჩნია, რომ ადამიანები ასეთ დასკვნებს კოვარიაციის შეფასებების საფუძველზე აკეთებენ იმ ადამიანის შესახებ ინფორმაციის სამი განზომილების გათვალისწინებით, რომლის ქცევის ახსნასაც ცდილობენ ისინი. ეს განზომილებებია განსხვავებულობა, კონსისტენტურობა და კონსენსუსი. განსხვავებულობა გულისხმობს იმას, რამდენად დამახასიათებელია ეს ქცევა მოცემული სიტუაციისთვის: მეგობარი ყოველთვის ყვირის ცხენების დანახვაზე? კონსისტენტურობა გულისხმობს იმას, რამდენად ხშირად მეორდება ქცევა მოცემულ სიტუაციაში: ადრეც უყვირია თუ არა თქვენს მეგობარს ცხენის დანახვაზე? კონსენსუსი გვიჩვენებს, სხვა ადამიანებიც ასევე იქცევიან ამ სიტუაციაში თუ არა: ცხენის დანახვაზე ყველა ადამიანი იშვერს ხელს მისკენ და ყვირის?

ინფორმაციის ეს სამივე განზომილება გარკვეულ როლს ასრულებს საბოლოოდ გამოტანილ დასკვნაში. მაგალითად, წარმოიდგინეთ, რომ თქვენი მეგობარი ერთადერთი ადამიანი იყო, რომელიც ყვიროდა. სავარაუდოდ, როგორ ატრიბუციულ დასკვნას გააკეთებდით, დისპოზიციურს თუ სიტუაციურს?

***

გამოყენებული ლიტერატურა: 

გერიგი, ზიმბარდო (2009). ფსიქოლოგია და ცხოვრება, მე-16 გამოცემა. თსუ, თბილისი.

კატეგორია: 
ფსიქოლოგია
ავტორები: 
Lili Khechuashvili